Świetnie zachowany dolmen sprzed 5000 lat odkryty w Andaluzji

29 września 2025, 07:23

Podczas czwartego sezonu badawczego prowadzonego na stanowisku La Lentejuela w pobliżu miejscowości Teba w Andaluzji, archeolodzy z Uniwersytetu w Kadyksie (Universidad de Cádiz) odkryli dolmen sprzed co najmniej 5000 lat. Zabytek o długości 13 metrów zachował się w świetnym stanie, dzięki czemu będziemy mogli lepiej poznać zwyczaje pogrzebowe oraz sieci handlowe istniejące w III tysiącleciu przed Chrystusem na południu Półwyspu Iberyjskiego.



Wirus Ebola© Centers for Disease Control and Prevention

Unieszkodliwiony wirus Ebola?

22 stycznia 2008, 10:55

Naukowcy z University of Wisconsin usunęli z wirusa Ebola jeden z jego ośmiu genów o nazwie VP30, uniemożliwiając tym samym namnażanie w komórkach zarażonego gospodarza. Dzięki temu zabiegowi będzie można bez obaw pracować nad szczepionką (Proceedings of the National Academy of Sciences). Jednak profesor Susan Fisher-Hoch nadal uważa, że nowa metoda nie gwarantuje całkowitego bezpieczeństwa. Domaga się dowodów, że większe dawki wirusa nie wywołają choroby u żywych małp.


W żołądku wilka znaleziono cały genom nosorożca włochatego. Gatunek nie wyginął przez ludzi?

16 stycznia 2026, 09:33

Naukowcy z Centrum Paleogenetyki Uniwersytetu w Sztokholmie dokonali czegoś niezwykłego. Zsekwencjonowali cały genom nosorożca włochatego, korzystając przy tym ze szczątków tego zwierzęcia znalezionych... w żołądku szczenięcia wilka sprzed 14 400 lat. Dokonanie to jest tym bardziej cenne, że okres, w którym wilk pożywiał się na nosorożcu jest czas, w którym nosorożce zaczęły wymierać. Badania wykazały, że gatunek ten pozostawał zdrowy pod względem genetycznym, a to może wskazywać, że nosorożce włochate wyginęły raczej w wyniku nagłego załamania się populacji, niż z powodu stopniowego jej zmniejszania.


© Matthew Fanglicencja: Creative Commons

Same geny to za mało

29 lutego 2008, 10:14

Wielu z nas słyszało wielokrotnie o sytuacji, gdy określony wariant genu (zwany allelem) może zwiększać lub zmniejszać ryzyko wystąpienia danej choroby. Wybitne osiągnięcia na tym polu ma m.in. polski naukowiec, prof. Jan Lubiński z Pomorskiej Akademii Medycznej, światowy autorytet w dziedzinie genetyki nowotworów. Okazuje się jednak, że są sytuacje, w których samo stwierdzenie obecności danego allelu nie wystarcza, by dokładnie przewidzieć reakcję organizmu na określone warunki. Naukowcy z Uniwersytetu Chicago oraz firmy Affymetrix odkryli, że nawet posiadacze identycznych alleli mogą wykazywać różną reakcję m.in. na podawanie niektórych leków oraz na pewne rodzaje infekcji.


Sztuczna inteligencja zdaje test Turinga lepiej niż ludzie

21 maja 2026, 09:58

W 1950 roku na łamach pisma Mind Alan Turing zaproponował prosty eksperyment myślowy – jeśli człowiek rozmawiający z maszyną nie potrafi odróżnić jej od drugiego człowieka, czy możemy stwierdzić, że zdolności maszyny dorównują zdolnościom umysłowym człowieka? Przez dekady test Turinga był bardziej filozoficzną prowokacją niż realnym wyzwaniem technicznym. Badania opublikowane właśnie na łamach PNAS pokazują, że to się zmieniło, i to w sposób, który powinien nas zastanowić


Muzyka i ruch to jedno

6 maja 2008, 16:52

Daniel Levitin, profesor z McGill University, zwany często rockandrollowym doktorem, bada wpływ muzyki na mózg. Współpracował z wieloma znanymi postaciami ze "świata nut", m.in. Stevie Wonderem. W ramach swojego najnowszego studium odkrył powiązania pomiędzy rozwojem ludzkości jako gatunku a ewolucją samej muzyki.


Uderzenie asteroidy w Ziemię

Potwierdzenie przez obalanie

7 lipca 2008, 10:41

Profesor Ken Tankersley z University of Cincinnati postanowił obalić pewną teorię, dotyczącej tego, co wydarzyło się w Ameryce Północnej przed 12 900 laty. Wówczas, pod koniec epoki lodowcowej, doszło do gwałtownego wymierania zwierząt i ludzi.


Z bezużytecznych w użyteczne

26 sierpnia 2008, 11:40

Jeśli dodamy zero do zera czy też pomnożymy 0 razy 0, to zwykle otrzymamy 0. Jednak, jak twierdzą badacze IBM-a, nie zawsze tak jest. Specjaliści z Thomas J. Watson Research Center zaprezentowali teoretyczną pracę dotyczącą przesyłania kwantowych informacji.


Czerwony wabik

28 października 2008, 13:03

Czerwone róże i serca to symbol miłości, nie na darmo śpiewano też piosenki o kobietach w czerwieni (Woman in red w wykonaniu Chrisa de Burgha), ponieważ mężczyźni postrzegają panie w garderobie tego koloru jako bardziej pociągające seksualnie (Journal of Personality and Social Psychology).


Grają, bo muszą

29 grudnia 2008, 09:54

Kobiety związane z mężczyznami uwielbiającymi grę na konsolach zaczęły się już nazywać wdowami Wii (ang. Wii widow). Teraz łatwiej im chyba będzie zrozumieć swoich partnerów, ponieważ okazuje się, że wirtualne zabawy aktywują w męskich mózgach rejon nagradzających uczuć i uzależnienia. Im więcej przeciwników uda im się pokonać i im większa liczba zdobytych punktów, tym silniejsze pobudzenie tego obszaru. Podobnego zjawiska nie zaobserwowano u kobiet (Journal of Psychiatric Research).


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk